Çalıştıkca bağlanacak emekli maaşının düşmesi kalkacak mı ?

   2008 yılı sonrasında çalışmaya devam edenler ve tahmini asgari ücretin 3 katından az gelire göre prim ödeyenlerin gelecekte bağlanacak emekli maaşları düşüyor.
Bu nasıl oluyor gibi sorulara cevap vermeyeceğim Hesaplama şeklini anlatmayacağım . Konu bölen çarpan meselesi. Yani hesaplamadaki formül . Anlatmak istediğim sakıncaları ve mantıksızlığı .
Ülkemizde bir çok kişi asgari ücret ile çalışıyor yada kayıt dışı şeklinde gerçek maaşları bildirilmeyip asgari ücret üzerinden bildirimler yapılıyor. Çalışanların çok büyük oranı da brüt  asgariücretin 3 katının altında gelir ile çalışıyor.
Çalışan ; eğer emekli maaşım çalıştıkça düşerse diyor gününü tamamladıktan sonra ya kayıt dışılığa yöneliyor yada kendisinin yerine eşini veya çocuğunu sigortalatarak sahte sigortalılığa yöneliyor.
Diyelimki iki kişi var . İkiside toplam (güncelleştirme yapılarak) 30.000 Tl prim ödüyor. 1.şahıs yüksekten 5200 gün diğeri daha düşükten 7000 gün prim ödüyor. İkiside aynı primi ödemesine rağmen 5000 gün çalışana daha yüksek maaş bağlanabiliyor. İkincisi 40000 TL dahi yatırsa dahi bazen birincisine yetişemiyor. Sigortacılığın ana mantığına aykırı bir durum var. Çok çalışan çok ödeyene çok maaş bağlanmalı .
Bazılarının durumu iyi olabilir daha çok çalışayım daha çok maaş bağlansın deme durumu söz konusu değil . Hemen emekliliğe başvuru yapıyor. Hem kendisi hem de SGK zararlı çıkıyor.
Çalışma Bakanlığı ve SGK nın bu formülü değiştireceği ve çok çalışana çok maaş bağlanacağı ve hesaplama formülünün değişeceği söyleniyor. Umarım bu durum ortadan kalkar.

işyerinde kalp krizi iş kazası sayılacak

İşyerinde kalp krizi geçirerek vefat eden bir kişi iş kazası geçirmiş sayılacak. SGK teftişlerinde işyerinde kalp krizi vakalarını iş kazası kabul ederek buna göre işlem yapacak.  Eskiden kalp krizinin harici bir olay sonucu oluşması araştırılıyordu. Şimdi herhangi bir şart aranmayacak. Peki bu ne değiştirecek . Kalp krizi geçiren işkazaları için Kanunun öngördüğü yardımlardan yararlanacak. Örneğin sürekli veya geçici işgöremezlik ödeneği alabilecek . Vefat olayında eşe gelir bağlanacak . Çalışan sigortasız olsa veya hiç günü olmasa da işkazasından dolayı gelir alabilecek. Ölüm olursa eş ölüm maaşını hakediyorsa bu maaş ve işkasından dolayı bağlanacak gelirin %50 sini alabilecek.  2011/50 sayılı genelge de  kalp krizi vakalarında dışardan etki olması gerektiği hükmü vardı. Bunun da tespiti çok zordu. Yargıtay’n  13.10.2004 tarih 2004/21-529 Esas  2004/527 Kararı ile şart aranması kabul edilmemiştir. Bu nedenle SGK Başkanlığı bir iç emir ile herhangi bir olayla ilişkilendirmeksizin kalp krizi veya herhangi bir hastalık nedeniyle işyerinde meydana gelen olayı vefat saymıştır. Henüz genelge çıkmamıştır. Yakında çıkacak genelge burada yayınlanacaktır.

Torba kanunda gelir testi

Torba kanunda gelir testi yaptırmayanlarla ilgili 57. madde ile 5510 sayılı Kanuna geçici 53.madde eklenmiştir.

Buna göre gelir testi yaptırmayanlar 2015 yılının mart ayına kadar gelir testi yaptırırlarsa GSS borçlarından kurtulabilecek . Geliriniz yetersiz çıkarsa tahakkuk eden borçlar silinecek yeni durumunuza  göre prim alınacak yada borçlarınız affedilecek .

Madde metni aşağıdaki şekildedir.

“GEÇİCİ MADDE 53- 60 ıncı maddenin birinci fıkrasının (g) bendi kapsamında genel sağlık sigortası tescili yapılmış olup da gelir testine hiç başvurmayanlardan bu maddenin yayımını takip eden ay  başından  itibaren  altı  ay  içinde gelir testine başvuran kişilerin genel sağlık sigortası primleri yapılan gelir testi sonucuna göre tescil başlangıç tarihinden itibaren tahakkuk ettirilir.

60 ıncı maddenin birinci fıkrasının (g) bendi kapsamında resen genel sağlık sigortası tescili yapılmış olanlardan bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce gelir testi yaptırmış olmakla birlikte gelir düzeyleri asgari ücretin iki katından daha düşük olarak tespit edilmiş olanların, bu tespit öncesinde genel sağlık sigortası primi ödenmemiş olan süreleri hakkında da gelir testi sonucu bulunan tutarlar esas alınarak birinci fıkra hükümleri uygulanır. Ancak, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar ödemiş oldukları genel sağlık sigortası primi ile gecikme cezası ve gecikme zammı tutarları iade edilmez.

Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Kurumca belirlenir.

Birinci fıkrada belirtilen altı aylık süreyi altı ay daha uzatmaya Bakanlar Kurulu yetkilidir.

Ev hizmetlerinde çalışanların sigortalılığı

Ev hizmetlerinde çalışanların sigortalılığı 6552 sayılı Torba Kanun (madde 55)  ile yeniden düzenlenmiştir. 5510 sayılı Kanuna Ek Madde 9 olarak işlenmiştir.

Ev Hizmetlerinden 10 gün veya daha  fazla çalışanlar normal sigortalı olacak primleri ödenecek.

Saat hesabı ile 9 gün veya altı çalışanlar için sadece ücretin %2 si kadar prim ödenecek. Bu iş kazaları ve meslek hastalıkları primi için ödenmiş sayılacak emeklilik ve hastalık için geçerli olmayacak. Ben 9 en fazla dokuz gün ev hizmetlerinde bir kişi çalıştıracağım ne kadar sigortaya ödeme yapacağım diyen olursa günlük en az 0,76 TK 9 gün için ise 6.80 TL ödenecek .

37,80 günlük asgari ücret

37,80 x % 2 =0,76 günlük prim

0,76 x 9 = 6,80 TL  9 günlük

Hesaplama 2014 Temmuz sonrası asgari ücret üzerinden yapılmıştır. Ücret yükseldikçe primde artar.

Soma da maden ocağı iş kazası

Soma da maden ocağında meydana gelen iş kazası sonucu vefat eden işçilere Allahtan  Rahmet diliyoruz yakınlarının ve tüm ulusumuzun başı sağolsun. Yeni işkazalarının olmaması için umarız ki daha kalıcı önlemler alınsın gerekli denetimler ve eğitimler sağlansın . Bu üzüntü verici olay sonucu çok şeyler yazılıp çizildi. Bir daha olmaması için yapılması gerekenlere bakmalıyız. Buradan çağrı yapıyoruz. İş güvenliği okullara ders olarak konulsun ve ilkokuldan itibaren okutulsun . Maalesef yeterli bilinç yok. Anneler eşler çocuklar ağlamasın .

Belki kazanın üzerine yazmak doğru olmayabilir ama  bilgilendrmek amacıyla kaza sonucu vefat edenlerin eş ve çocuklarının hakları nelerdir söyleyelim .

Öncelikle vefat eden 5 yıldan beri sigortalılığı varsa ve 900 gün prim ödemişse dul ve yetim aylığı bağlanır. Kaza da vefat edenin sigortası olsun olmasın prim ödemiş olsun olması farketmez ve gelir bağlanır. Bu gelir ile ölüm maaşı birlikte bağlanacaksa yüksek olanın tamamı düşük olanın yarısı bağlanır. İşveren kusurlu ise iş sağlığı ve güvenliği hükümlerine göre yeterli önlemi almamışsa yada sigortasız çalıştırıyorsa işkazasından dolayı bağlanacak  gelir için SGK işverene rucu eder . Ayrıca  eş ve çocukların maddi ve manevi tazminat hakları vardır. Yaralanmalarda ise geçici veya sürekli işgöremezlik geliri verilir.

Engellilerin emeklilik şartları ve hesaplama

Engellilere %60 dan daha düşük engelli raporu verilebiliyor bu durumda %40 ile %59 arasında engellilik oranı olanlar erken emekliliği talep edebilirler .Aşağıdaki tablolarda işe başlama tarihi ve orana göre emeklilik şartları bulunmaktadır. Bir konuyu açıklığa kavuşturalım  maluliyet ile vergi indiriminden dolayı erken emeklilik arasındaki fark şudur. Eğer ilk sigortalılık tarihinden önce sakatlığınız varsa malulen emekli olumazsınız vergi indiriminden dolayı erken emekli olursunuz. Ama ilk sigortalılık tarihinden sonra sakatlığınız varsa hem malulen hem de vergi indiriminden dolayı emekli olabilirsiniz. Maluliyette çalışma gücü ve meslekte kazanma gücü kaybı varken vergi indiriminde ise sadece çalışma gücünde kayıp oranı söz konusudur. Meslekte kazanma gücündeki kayıp nedir derseniz bu mesleğini yapamamaya göre tespit edilen sakatlıktır. Örneğin parmaklarını kaybeden bir piyanist çalışma gücünü atıyorum %40 kaybederken meslekte kazanma gücünü ise  mesleğini yapamamaktan dolayı % 100 kaybetmiştir.

Adım adım gidelim .

1- Önce malulene emekli olabilirmisiniz ona bakacaksınız.

a- İlk sigortalılık tarihinden sonra sakatlığınız oluşmuş olacak
b- sakatlığınız %60 olacak (Çalışma gücü ve meslekte kazanç kayıp oranı )
b-10 yıldan beri sigortalı olacaksınız (Başka birinin bakımına muhtaç iseniz buna gerek yok )
c- 1800gün prim ödemiş olacaksınız .

2-Eğer sakatlığınız ilk sigortalılık tarihinden önce var ise yada sakatlığınız %40 ile %59 arası ise vergi indiriminden dolayı erken emekli şartlarına bakacaksınız.

a) işe giriş tarihine bakınız . Sakatlık derecesine göre toplam prim ödeme gün sayısı ve ilk sigortalılık ile başvuru tarihi arasında geçecek süreyi kontrol ediniz.

İlk sigortalılık tarihi I. Derece
(Yüzde 80  üzeri)
II. Derece
(Yüzde 60-79 arası )
III. Derece
(Yüzde 40-59 arası )
05.08.1991 ve daha önce 15 yıl- 3600 gün 15 yıl- 3600 gün 15 yıl- 3600 gün
06.08.1991-05.08.1994 15 yıl- 3600 gün 15 yıl, 8 ay-3680 gün 16 yıl, 3760 gün
06.08.1994-05.08.1997 15 yıl- 3600 gün 16 yıl, 4 ay-3760 gün 17 yıl, 3920 gün
06.08.1997-05.08.2000 15 yıl- 3600 gün 17 yıl, 3840 gün 18 yıl, 4080 gün
06.08.2000-05.08.2003 15 yıl- 3600 gün 17 yıl, 8 ay-3920 19 yıl, 4240 gün
05.08.2003-30.09.2008 15 yıl- 3600 gün 18 yıl-4000 gün 20 yıl-4400 gün

 

 

5510 sayılı Kanunun yayınından sonra işe başlayan engellilerin emekliliği ile ilgili tablo

 

 

İlk sigortalılık tarihi

Çalışma Gücü Kayıp Oranı

%60 ve  üzeri  olanlar %50 – %59 arası olanlar %40 – %49 arası olanlar
01.10.2008 – 31.12.2008 15 yıl, 3 bin 700 gün 16 yıl, 3 bin 700 gün 18 yıl, 4 bin 100 gün
01.01.2009 – 31.12.2009 15 yıl, 3 bin 800 gün 16 yıl, 3 bin 800 gün 18 yıl, 4 bin 200 gün
01.01.2010 – 31.12.2010 15 yıl, 3 bin 900 gün 16 yıl, 3 bin 900 gün 18 yıl, 4 bin 300 gün
01.01.2011 – 31.12.2011 15 yıl, 3 bin 960 gün 16 yıl, 4 bin gün 18 yıl, 4 bin 400 gün
01.01.2012 – 31.12.2012 15 yıl, 3 bin 960 gün 16 yıl, 4 bin 100 gün 18 yıl, 4 bin 500 gün
01.01.2013 – 31.12.2013 15 yıl, 3 bin 960 gün 16 yıl, 4 bin 200 gün 18 yıl, 4 bin 600 gün
01.01.2014 – 31.12.2014 15 yıl, 3 bin 960 gün 16 yıl, 4 bin 300 gün 18 yıl, 4 bin 680 gün
01.01.2015’den sonra 15 yıl, 3 bin 960 gün 16 yıl, 4 bin 320 gün 18 yıl, 4 bin 680 gün

 

b) Tablolarda ilginç bir durum var %40 ile %49 arasında saktlığı olanlar 06.08.2000-30.09.2008 arası işe girenler 01.10.2008-31.12.2009 arası işe girenlerden daha çok prim ödemek zorunda . Ayrıca ilk sigortalılk ile başvuru arasında geçen süre 01.10.2008 den sonra işe girenlerin lehine . Bu durumun eski girenlere de uygulanması gerekmektedir. Bunun içn Kanun değişikliği olması gerekir.

ssk da yaşdan emeklilik

SSK yaş haddinden nasıl emekli olunur Bu yazımızda ssk sigorta yaştan emeklilik hesabı ve tablolarını anlatacağız.

08.09.1999- 30.04.2008  Tarihileri arasında ilk defa Sigortalı Olan Erkekler 60 yaşını doldurmuş olması, 25 yıldan beri sigortalı bulunması ve en az 4500 gün prim ödeyerek de emekli olabiliyor.Kısaca 08.09.1999,2000,2001,2002,2003,2004,2005,2006,2007 ve 30.04.2008 tarihlerinde işe giren erkek iseniz  4500 gün ile yaşhaddinden emekli olabilirsiniz.

08.09.1999- 30.04.2008  Tarihileri arasında ilk defa Sigortalı Olan Bayanlar 58 yaşını doldurmuş olması, 25 yıldan beri sigortalı bulunması ve en az 4500 gün prim ödeyerek de emekli olabiliyor.Kısaca 08.09.1999,2000,2001,2002,2003,2004,2005,2006,2007 ve 30.04.2008 tarihlerinde işe giren bayan  iseniz  4500 gün ile yaştan  emekli olabilirsiniz

Aşağıda ssk yaştan emeklilik hesabı ile ilgili sayfalar vardır . İnceleyiniz

ssk  otomatik emeklilik hesabına buradan bakın

ssk  emeklilik hesabına buradan bakın

ssk yaştan emeklilik tablolarına buradan bakın

3600 gün 15 yıl ile emekliliğe buradan bakarak yaşı sorgulayınız.

3600 gün ile emeklilik

3600 gün 15 yıl ile nasıl emekli olurum şartları nedir sorularının cevabını arayacağız.

genel şart 08.09.1999 tarihi öncesi işe giriş olması gerekir.SSK bğkur veya memurluğa başlangıç farketmez.ilk başlangıç ile başvuru yapacağınız tarih arasında 15 yıl geçmiş olmalı. Dikkat ederseniz. 15 yıl prim ödeme değil sadece 15 yıl geçmiş olması gerekir.3600 günde prim ödenmiş olmalı yani 10 yıl ödeme yapılmış olmalı. En önemli son noktadan bahsedelim.Bu emeklilik ssk mevzuatına göredir. Dolayısı ile son 7 yılda 3, 5 yıl ssk ya prim ödenmiş olmalı.

Bu emekliliğin uygulamada en çok kullanılan ayrıcalığı tazminat hakkıdır.Şartları yerine getirdiniz ise işvereninize gidip ben 15 yıl 3600 günden emeklilik hakkını elde ettim diyorsunuz sgk dan yazı alıyorsunuz ve işvereninizden tazminatınızı istiyorsunuz.

1-Erkeklerin SSK dan 15 yıl  3600 gün ile emeklilik  şartları

Erkeklerin  en az 15 yıllık sigortalılık süresini tamamlamış olmaları gerekmektedir.Erkeklerin  en az 3600 gün prim ödemiş olmaları gerekmektedir.Erkeklerin aşağıdaki  tabloda bulunan yaş şartını yerine getirmiş olmaları gerekmektedir.

15 yıl sigortalılık süresi ve 3600 prim ödem gün sayısını:
24.05.2002-23.05.2005  Tarihleri arasında yerine getiren erkekler 56  Yaşında emekli olur
24.05.2005-23.05.2008  Tarihleri arasında yerine getiren erkekler 57 Yaşında emekli olur
24.05.2008-23.05.2011   Tarihleri arasında yerine getiren erkekler 58 Yaşında emekli olur
24.05.2011-23.05.2014  Tarihleri arasında yerine getiren erkekler 59 Yaşında emekli olur
24.05.2014 Tarihlerinden sonra yerine getiren erkekler 60 Yaşında emekli olur

2- Bayanların  SSK dan  15 yıl 3600 gün ile emeklilik şartları

Bayanların en az 15 yıllık sigortalılık süresini tamamlamış olmaları gerekmektedir.Bayanların en az 3600 gün prim ödemiş olmaları gerekmektedir
Bayanların  aşağıdaki  tablodaki yaş şartını yerine getirmiş olmaları gerekmektedir

15 yıl sigortalılık süresi ve 3600 prim ödem gün sayısını:
24.05.2002-23.05.2005  Tarihleri arasında yerine getiren bayanlar 52  Yaşında emekli olur
. 24.05.2005-23.05.2008  Tarihleri arasında yerine getiren bayanlar 54 Yaşında emekli olur
24.05.2008-23.05.2011   Tarihleri arasında yerine getiren bayanlar 56 Yaşında emekli olur
24.05.2011  Tarihlerinden sonra yerine getiren bayanlar 58 Yaşında emekli olur

Aşağıda ssk emeklilik hesabı ile ilgili sayfalar vardır.inceleyiniz

ssk otomatik emeklilik hesabına buradan bakın

ssk emeklilik hesabına buradan bakın

ssk yaşdan emekliliğe buradan bakın

ssk emeklilik tablolarına buradan bakın

çalışan emekli kesintisi

Son zamanlarda sık sorulanlardan biri emekliyim çalışırsam SGK maaşımı kesecekmi.Ortalarda dolaşan çok sayıda yazı ve söylemler var.Konuya açıklık getirmek için bu yazıyı yazıyorum.

01.10.2008 tarihi önemli.5510 sayılı Kanun bu tarihte yürürlüğe girdi.Bu tarihe kadar 1 gün dahi sigortalılığınız varsa emekli olduğunuzda çalışırsanız SGK maaşınızı kesmeyecek.01.10.2008 tarihinden sonra ilk defa sigortalı olanlar emekli olduğunda çalışırlarsa  maaşı kesilecek.Tabiki bu durum 25 30 yıl sonra  gerçekleşecek .Maalesef çocuklarımızı etkileyecek.Mevcut uygulamada emekli olanlar için Sosyal Güvenlik Destek Primi ödeniyor yada emeklinin istemesi halinde maaşı kesiliyor.

ssk emekli sandığı bağkur dan her nereden emekli olunursa olsun çalışan emeklilerin maaşı kesilecekmidir. ?

Bu üç kurumdan herhangi birisinden emekli olanlar bir işverene tabi çalışırlarsa istemedikleri takdirde emekli  maaşları kesilmeyecek .sadece sosyal güvenlik destek primi ödenecek.Aynı emekli olmayan sigortalılar gibi işlem görecekler ve destek primi ödenecek .Diyeceksinizki neden maaşımın kesilmesini isteyeyimki .Maaşınız kesilmesini istemedeki mantık yeniden prim ödeyerek ve tekrar başvurarak maaşın yeniden hesaplanması ve daha yüksek maaş alınmasıdır.

peki emekliler bağkura tabi bir iş yaparlarsa ne olacak .Yani işveren olurlarsa esnaf olursa vergi kaydı bulunursa ve şirket ortağı olurlarsa maaşı kesilecekmidir.Evet bağkura tabi çalışan emeklilerin maaşının belli bir kısmı kesilecek .peki bu çalışan ssk emekli sandığı ve bağkur emeklilerinin maaşından ne kadar kesilecektir.Bu durumda aldığınız aylığa bakın ssk emekli maaşı  bağkur emekli maaşı  ve memur emekli maaşının %15 i kesilecektir. Buna SGDP kesintisi denir . Bu da sizin ödeyeceğiniz Sosyal güvenlik destek primi oluyor.Aman dikkat edin SGK artık her yerden bilgi alıyor.SGDP ödemiyorsanız yakında tespit edilirsiniz.Bu durum 2004 yılından beri var yeni çıkmadı .Kesinti oranları aldığınız emekli maaşına uygulanıyor

emekli sandığına tabi bir işte çalışan emeklilerin maaşı ise tamamen kesiliyor.

Genel sağlık sigortası (GSS) affını takip ediniz .

6552 sayılı Torba kanun yayınlandı. Gelir testi yaptırmayıp adına yüksek prim tahakkuk ettirilenlere 2015 mart ayının sonuna kadar başvurma hakkı getirildi . (6552 sayılı Kanun madde 57 ile 5510 sayılı kanuna eklenen geçici madde 53 ). Bu sürede gelir testi yaptıranlar test sonucuna göre  gelirleri düşük çıkarsa tüm borçları silinecek yada daha düşük prim alınacak . (Yeni)

Torba yasa ile Genel Sağlık sigortası GSS borçlarına af geliyor. Özellikle gelir testi yaptırmayanlar en yüksekten prim borcu çıkarıldı .  Bu kişiler affı takip etmelidirler. Bu durumda olanlar yasa çıktıktan sonra yeniden gelir testi başvurusunda bulunacaklar  eğer gelir durumları yasada öngörülen şartların altında ise geçmişe yönelik tüm borçları silinecek . Bir anlamda yeni gelir durumuna göre güncelleme yapılacak .  Süresi geçtikten sonra geç olarak gelir testi yaptıranlarda bu Yasadan yararlanacak.  Öğrenciler ve diğer borçlular için Kanun dan sonra çıkacak genelgede durum netleşecek .

2014 yılı ilk 6 ayında en yüksek genel sağlık sigortası primi 257,04 TL dir. Bu dönemde en az isteğe bağlı sigorta primi 342,72 TL dir.

Gelir testi sonucu yüksek prim ödemesi çıkanların isteğe bağlı sigorta primi ödemesini öneririz. Bu durumda hem emeklilik için gün ve prim kazanırsınız hemde siz ve  ailenin diğer fertleri de GSS den faydalanabilir. Fakat emeklilik hesaplamasını mutlaka yaptırınız. Çünkü isteğe bağlı sigortalılık 4 1 b (bağkur) sigortalısı gibi değerlendirileceğinden 01.10 .2008 öncesi işe girenler son 3,5 yıl daha sonra işe girenler ise toplam bağkurlu gün sayısını kaçırmasınlar ( 01.10.2008 den sonra işe başlayanlar emekli olurken en çok prim ödedikleri statüden emekli olurlar )

Af Yasalaştığında ayrıntılar sayfamızda maddeleri ile birlikte yayınlanacaktır.